Birkaç gün evvel saygıdeğer bir öğretmen arkadaşım Gaziantep ili Yavuzeli ilçesi Kaymakamlığının hazırlamış olduğu bir tanıtım kitapçığını getirdi CD’si ile beraber. Bir de baktım ki tanıtılan yer Rum kale… O güzeller güzeli buram buram tarih kokan yer. Benim bir yıl önce görev yaptığım Urfa’nın saklı cenneti Halfeti ile Gaziantep’in Yavuzeli ilçesi arasında inşa edilen asırlık bir kale. Türkçe, Arapça ve İngilizce olmak üzere üç farklı dilde tanıtılıyor. Takdire şayan bir çalışma, hakikaten emek isteyen, bilgi isteyen en çok da güzel vatanımızı tanıtacak daha keşfedilmemiş yerleri keşfetmek isteyenler için büyük bir adım.
Rum kale gerçekten de uygarlıklar beşiği çünkü kuruluşu ilkçağa dayanmaktadır. Merzimen ırmağı ile Fırat nehri arasına kurulmuş heybetli bir kale. Asur, Med, Pers, Roma ve Arap medeniyetlerine ev sahipliği yapmış ve M.Ö 800 lü yıllara dayanan geçmişiyle asırlık bir çınar gibi halen ayakta duruyor. Ulaşım yollarının ortasında olduğu için stratejik öneme sahip bir yer. Ayrıca Hz İsa’nın havarilerinden Johannes’ın yaşadığı İncil’in çoğaltılıp dağıtıldığı, nice uygarlıkları içinde barındırmış ve onların izlerini taşıyıp bu günlere kadar getirmiş bir yapıt.
Kalenin içerisinde Aziz Nerses kilisesi, Barşavra Manastırı, Fırat nehrinin seviyesine kadar inen su ihtiyacını karşılamak için yapılan kuyu(ayrıca bu kuyunun bir geçit olduğu söylentisi de yaygın), savunma amaçlı oluşturulmuş ve kale ile karanın ilişkisini kesmek için oluşturulan yar(uçurum) ,burçlar ve mazgal pencerelerle görülesi ve gidilesi bir yer. Şu an yapılan restorasyon çalışmaları nedeniyle ziyaretçi kabul edilmiyor ama çalışmalar bittikten sonra mutlaka gidilmesi gereken bir yer. Ben restorasyon çalışmaları bittikten sonra yeniden gidip o buram buram tarihi solumak için sabırsızlanıyorum.
